Narzędzie · Schemat techniczny
Keg stoi przy tym dnem do góry, głowica myjąca otwiera oba zawory w fittingu, a medium wpływa rurką fittingu i wychodzi kanałem pierścieniowym – w dwóch stopniach ciśnienia, bo jeden sam nie obejmuje całego kega. Szesnaście kroków, każdy ze źródłem, i wartości graniczne, powyżej których niszczy się fittingi.
Kto prowadzi takie mycie – i kiedy. To, co tu pokazujemy, jest przebiegiem pracy myjni kegów w browarze, bezpośrednio przed rozlewem. Dokładnie tam jest jego miejsce: sterylność nie jest stanem, który keg zachowuje, lecz stanem na dany moment. Ta strona jest przykładem odniesienia, jak takie mycie powinno wyglądać.
To nie jest nasz przebieg. Kegi, które wychodzą z naszej regeneracji, są umyte tylko zgrubnie i wolne od kamienia piwnego oraz osadów – nie są sterylne i nie są gotowe do rozlewu. Końcowe mycie ługiem i kwasem oraz wyparzanie zawsze pozostają po stronie klienta, bezpośrednio przed napełnieniem. Dlaczego tak jest, wyjaśniamy w ramce na stronie kapitalnego remontu.
Dlaczego dwa stopnie ciśnienia
Medium ma tylko jedną drogę do kega: rurkę fittingu. Wypływa z jej górnego końca – a to, co dzieje się dalej, zależy wyłącznie od tego, jakim ciśnieniem się pracuje. Dlatego myjnia zmienia stopień ciśnienia w obrębie tego samego kroku.
Wysokie ciśnienie. Strumień wystrzeliwuje z rurki fittingu aż do misy dna, rozbija się tam i spływa po wewnętrznych ściankach. Zwilżona zostaje w ten sposób cała powierzchnia płaszcza, a uderzenie strumienia pracuje mechanicznie – to ta część mycia, której sama chemia nie wykona. Przy ługu i kwasie właśnie ta faza decyduje o różnicy między „potraktowanym chemicznie” a „naprawdę czystym”.
Niskie ciśnienie. Teraz medium ledwie wystaje z rurki, opada na jej końcu i spływa po zewnętrznej stronie rurki fittingu aż do fittingu. Myta zostaje w ten sposób ta jedna powierzchnia, którą strumień wysokociśnieniowy systematycznie pomija: zewnętrzna strona rurki fittingu i przejście w korpus fittingu. Kamień piwny osadza się najchętniej właśnie tam, bo w eksploatacji rurka jest stale omywana piwem.
Kto pracuje tylko na wysokim ciśnieniu, dostaje kega z czystą ścianką i rurką fittingu pokrytą osadem. Kto pracuje tylko na niskim, dostaje odwrotność. W schemacie powyżej da się to przełączyć: przy czterech krokach na mokro obraz przełącza się automatycznie między obiema fazami.
Ten opis pochodzi z własnej praktyki eksploatacyjnej. Konkretnych wartości ciśnienia tu nie podajemy – zależą one od myjni, wielkości kega i typu fittingu.
Wartości graniczne
To ta część, której nie ma w żadnym poradniku mycia, a którą w warsztacie widać codziennie. Wiodący producent fittingów podaje w materiale seminaryjnym Brewers Association wyraźne górne granice – kto pracuje powyżej nich, niszczy uszczelki i sprężyny.
| Medium / wielkość | Wartość graniczna | Co się dzieje w przeciwnym razie |
|---|---|---|
| Para | 135 °C, maks. 2 min | Guma się rozkłada, odchodzi od metalowego rdzenia |
| Ług | 80 °C, maks. 10 min, ≤ 3 % | Pęcznienie i odkształcanie uszczelek |
| Kwas | 80 °C, maks. 10 min, ≤ 3 % | jak wyżej |
| Siła docisku głowicy myjącej | maks. 250 kp | wyraźnie wskazana jako przyczyna nieszczelnych kegów |
| Siła zacisku | maks. 2.500 N | o-ring zostaje zniszczony |
| Skok zaworu piwnego (system D) | 8 mm | „A longer stroke can damage the beer spring” |
| Skok zaworu CO₂ (system D) | ok. 6 mm (maksimum) | Przekroczenie skoku uszkadza sprężynę zaworu |
| Stożek centrujący | wymiana przy > 64,2 mm Ø | utrata centrowania, strumień mycia kierowany w złą stronę |
| Szczelina pierścień mufy / obrzeże do sztaplowania | 8,5 mm ± 1,5 | wymiar odniesienia dla wygiętych szyjek |
| Środki myjące zawierające chlor | unikać | atakują uszczelki fittingu, powodują korozję stali nierdzewnej |
Źródła: dane wiodącego producenta fittingów, opublikowane przez Brewers Association („A Practical Approach to Refillable Kegs”) oraz w Proceedings MBAA/ASBC 2014; wskazówka o chlorze od ProBrewer. Wartości skoku i siły są udokumentowane dla systemu D.
Chemia
Poniższe wartości pochodzą z whitepapera o myciu, wydanego przez jednego z największych europejskich producentów kegów. Uzupełniają one parametry procesowe operatorów poolów kegowych dokładnie w tych miejscach, w których podano tam samą liczbę bez uzasadnienia.
Tak podaje whitepaper. Ramy wynikają z ogólnego prawa higieny żywności – rozporządzenia o dobrej praktyce produkcyjnej dla materiałów do kontaktu z żywnością, rozporządzenia ramowego 1935/2004 i rozporządzenia o higienie środków spożywczych 852/2004. Co z tego wynika konkretnie dla kega, ustala rozlewca, a nie jednostka normalizacyjna.
Dlatego publikowane parametry operatorów poolów, organizacji branżowych i producentów różnią się między sobą – i dlatego do każdej liczby należy informacja, kto ją ustalił.
Stężenie kwasu. Operator poolu podaje 0,25 do 0,4 % v/v, producent 0,2 do 0,4 %. Górna granica ta sama, dolna o pięć setnych niżej, w obu przypadkach bez podania podstawy.
Czas wyparzania. Operator poolu podaje 60 sekund. Producent nie podaje żadnego czasu, tylko „wymagany czas” przy 110 do 135 °C. Nasza wartość 60 sekund pozostaje więc pojedynczym wskazaniem.
Kondensat resztkowy. Operator poolu i organizacja branżowa podają zgodnie 40 do 80 ml. W materiałach producenta, w szesnastu dokumentach, nie ma na ten temat ani jednej wartości.
Ustawienie głowicy
Głowica napełniająco-myjąca otwiera zawory, wciskając je. To, jak głęboko wolno je wcisnąć, wynika z konstrukcji fittingu, a nie z ustawienia. W fittingu płaskim typu A i w fittingu trójkątnym typu G skok zaworu wynosi od 9 do 12 mm. Głowice napełniająco-myjące ustawia się na środek tego zakresu; dalej żadna głowica nie może wciskać zaworu.
W fittingu koszowym typu S porusza się nie tylko zawór. Przy otwarciu cała rurka fittingu opada o około 7 mm – dlatego odległość od dna wynosi tam 14 mm, a nie 9 mm jak w typie A. W fittingu typu D (Sankey) rurka również opada, o wartość skoku zaworu.
Dla mycia ma to dwa skutki. Głowica musi pasować do typu, inaczej nie otworzy zaworów do końca albo wciśnie je poza skok. A podczas mycia koniec rurki znajduje się głębiej w kegu niż w spoczynku – film niskociśnieniowy spływa więc po całej długości rurki.
| Typ fittingu | Odległość rurki od dna |
|---|---|
| A · fitting płaski | 9 mm |
| G · fitting trójkątny | 9 mm |
| S · fitting koszowy | 14 mm |
| D · fitting typu D (Sankey) | 14 mm |
| M · fitting kombi | 15 mm |
Wartości według AOBAOSI, rysunki złożeniowe JM-AX-02, JM-GX-02, JM-SX-02, JM-D2-01 i JM-MX-02. Wiążący jest rysunek do konkretnego zamówienia. Wartości skoku i siły w tabeli powyżej są udokumentowane dla systemu D.
Newsletter
Mniej więcej raz w miesiącu: nowe artykuły, nowe kalkulatory, zmiany w normach i prawie opakowaniowym – oraz oferty z naszego programu.
Wpisz co najmniej dwa znaki.
